H Nέα Ευρώπη: Γιατί η Γερμανική Ακροδεξιά κοιτάζει προς τη Μόσχα;

 Η νέα Ευρώπη: Γιατί η Γερμανική Ακροδεξιά(  κοιτάζει προς τη Μόσχα;

*Του Φώτη Αλεξόπουλου

Η μεγάλη εκλογική νίκη του κόμματος AfD στη Σαξονία-Άνχαλτ δεν είναι απλώς ένα γερμανικό εκλογικό γεγονός.

Είναι ένα ακόμη σημάδι ότι η Ευρώπη αλλάζει πολιτικά και ότι οι παλιές διαχωριστικές γραμμές δεν επαρκούν πλέον για να εξηγήσουν τη νέα πραγματικότητα.

Το Πολιτικό κόμμα  AfD συγκέντρωσε 43,8% των ψήφων, υπερδιπλασιάζοντας το προηγούμενο αποτέλεσμά του  και αφήνοντας το CDU στο 17,2%. Δεν διαθέτει αυτοδυναμία, αλλά η πολιτική σημασία της νίκης είναι τεράστια: η «πολιτική υγειονομική ζώνη» που επί δεκαετίες κρατούσε την Ακροδεξιά έξω από την εξουσία στη Γερμανία δοκιμάζεται πλέον στην πράξη.

Το ακόμη σημαντικότερο, όμως, είναι η γεωπολιτική διάσταση.

Γιατί ένα γερμανικό κόμμα της Ακροδεξιάς εμφανίζεται τόσο θετικό απέναντι στη Ρωσία του Πούτιν;

Η απάντηση βρίσκεται στην αλλαγή της ίδιας της Ρωσίας.

Η Μόσχα του 2026 δεν είναι η Μόσχα της Σοβιετικής Ένωσης. Δεν εκπροσωπεί τον κομμουνισμό ούτε αποτελεί το κέντρο ενός παγκόσμιου ιδεολογικού κινήματος. Είναι ένα εθνικιστικό, συγκεντρωτικό κράτος που προτάσσει την εθνική ισχύ, την κυριαρχία, την παραδοσιακή κοινωνική αντίληψη και την αμφισβήτηση της δυτικής φιλελεύθερης τάξης.

Ακριβώς γι' αυτό μπορεί να βρει πολιτική απήχηση στην ευρωπαϊκή Ακροδεξιά.

Το  AfD υποστηρίζει μεταξύ άλλων τον τερματισμό των κυρώσεων κατά της Ρωσίας και την αποκατάσταση οικονομικών σχέσεων με τη Μόσχα. Το  AfD παρουσιάζει την «αποκλιμάκωση» και την επανένταξη της Ρωσίας σε μια ευρωπαϊκή αρχιτεκτονική ασφάλειας ως γερμανικό συμφέρον.

Εδώ βρίσκεται το ιστορικό παράδοξο.

Η Μόσχα, που για μεγάλο μέρος του 20ού αιώνα αποτελούσε το προπύργιο του κομμουνισμού, σήμερα βρίσκει πολιτικούς συνομιλητές στην ευρωπαϊκή Ακροδεξιά.

Δεν πρόκειται για ιδεολογική ταύτιση. Πρόκειται για σύγκλιση συμφερόντων και αντιλήψεων σε συγκεκριμένα ζητήματα: εθνική κυριαρχία, αντίθεση στην υπερβολική ευρωπαϊκή ολοκλήρωση, μεταναστευτική πολιτική, δυσπιστία απέναντι στις φιλελεύθερες ελίτ και επιθυμία για μια διαφορετική σχέση με τη Ρωσία.

Και αυτό δημιουργεί ένα σοβαρό πρόβλημα για την Ευρωπαϊκή Ένωση.

Γιατί εάν η άνοδος του  AfD συνεχιστεί, η γερμανική κυβέρνηση θα βρίσκεται υπό αυξανόμενη πίεση να επανεξετάσει πολιτικές που σήμερα θεωρούνται δεδομένες στις Βρυξέλλες. Ήδη στη Γερμανία συζητείται αν η επιτυχία του  AfD θα επηρεάσει την ευρωπαϊκή πολιτική του Βερολίνου, ιδιαίτερα σε ζητήματα μετανάστευσης, ευρωπαϊκού προϋπολογισμού και Ουκρανίας.

Και εδώ βρίσκεται το μεγαλύτερο ευρωπαϊκό ερώτημα:

Μπορεί η Ευρωπαϊκή Ένωση να διατηρήσει ενιαία εξωτερική και αμυντική πολιτική εάν τα μεγάλα κράτη-μέλη αρχίσουν να κυβερνώνται ή να επηρεάζονται αποφασιστικά από κόμματα που θέλουν διαφορετική σχέση με τη Μόσχα;

Η Ευρώπη βρίσκεται μπροστά σε μια νέα πολιτική γεωγραφία. Το δίπολο Αριστερά & Δεξιά υποχωρεί και στη θέση του εμφανίζεται ένα νέο ρήγμα: Ευρωπαϊκή ολοκλήρωση ή Εθνική κυριαρχία, Φιλελεύθερη Δημοκρατία ή Εθνικοσυντηρητισμός, συνέχιση της πίεσης προς τη Ρωσία ή αναζήτηση συμβιβασμού.

Η άνοδος του  AfD δείχνει ότι αυτό το νέο δίπολο δεν είναι πλέον θεωρητικό.

Έχει ήδη περάσει στην κάλπη.

Και ίσως αυτό είναι το σημαντικότερο μήνυμα από τη Γερμανία: η Ευρώπη δεν βρίσκεται πλέον μόνο αντιμέτωπη με την άνοδο της Ακροδεξιάς. Βρίσκεται αντιμέτωπη με την πιθανότητα μιας βαθιάς γεωπολιτικής αναδιάταξης, στην οποία η Ρωσία μπορεί να αποκτήσει ξανά επιρροή,  όχι μέσω του κομμουνισμού αυτή τη φορά, αλλά μέσω των δυνάμεων που αμφισβητούν τη σημερινή ευρωπαϊκή τάξη.

*Ο Φώτης Αλεξόπουλος είναι Οικονομολόγος – Πολιτικός Επιστημών