Κλιμακώνεται η πίεση της Ουάσιγκτον προς την Τεχεράνη ενόψει των κρίσιμων συνομιλιών στη Γενεύη. Το αυστηρό μήνυμα της κυβέρνησης Τραμπ και το φάσμα των νέων κυρώσεων αν αποτύχει η διπλωματία
Σε τεντωμένο σχοινί βαδίζουν οι διπλωματικές σχέσεις μεταξύ Δύσης και Μέσης Ανατολής, καθώς η αμερικανική κυβέρνηση αποφάσισε να ανεβάσει κατακόρυφα τους τόνους έναντι της Τεχεράνης, λίγα μόλις εικοσιτετράωρα πριν από την έναρξη των πολυαναμενόμενων συνομιλιών στη Γενεύη. Η ατμόσφαιρα μυρίζει «μπαρούτι», με την Ουάσιγκτον να στέλνει ένα ξεκάθαρο και αυστηρό μήνυμα προς την ιρανική ηγεσία: Ο χρόνος της ανοχής τελείωσε και η αποτυχία επίτευξης συμφωνίας θα έχει άμεσες και επώδυνες συνέπειες.
Η στρατηγική της «μέγιστης πίεσης», που αποτελεί σήμα κατατεθέν της πολιτικής του Προέδρου Ντόναλντ Τραμπ, ενεργοποιείται ξανά σε όλο της το εύρος. Στόχος είναι να εξαναγκαστεί το Ιράν να προσέλθει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων όχι με μαξιμαλιστικές απαιτήσεις, αλλά με διάθεση για ουσιαστικές υποχωρήσεις, ειδικά στο φλέγον ζήτημα του πυρηνικού του προγράμματος.
Το Τελεσίγραφο της Ουάσιγκτον
Σύμφωνα με διπλωματικές πηγές και αναφορές που βλέπουν το φως της δημοσιότητας, η αμερικανική πλευρά έχει διαμηνύσει σε όλους τους τόνους ότι η συνάντηση στη Γενεύη δεν είναι μια εθιμοτυπική διαδικασία. Θεωρείται ως η «τελευταία ευκαιρία» για την Τεχεράνη να αποδείξει ότι δεν επιδιώκει την απόκτηση πυρηνικού όπλου.
Αμερικανοί αξιωματούχοι, προετοιμάζοντας το έδαφος, ξεκαθαρίζουν ότι αν οι συνομιλίες οδηγηθούν σε αδιέξοδο, οι ΗΠΑ δεν θα διστάσουν να επιβάλουν ένα νέο, ακόμα πιο σκληρό πακέτο κυρώσεων. Αυτό το πακέτο δεν θα στοχεύει μόνο σε συγκεκριμένα πρόσωπα, αλλά θα επιδιώξει τον πλήρη οικονομικό στραγγαλισμό του καθεστώτος, αποκόπτοντας κάθε δυνατότητα εξαγωγής πετρελαίου και αποκλείοντας το ιρανικό τραπεζικό σύστημα από τις διεθνείς αγορές. Η φράση «συνέπειες» που χρησιμοποιείται στη διπλωματική γλώσσα, μεταφράζεται πρακτικά σε οικονομική ασφυξία και περαιτέρω διεθνή απομόνωση.
Το «Αγκάθι» του Εμπλουτισμού Ουρανίου
Στο επίκεντρο της διαμάχης βρίσκεται η ανησυχητική πρόοδος που έχει σημειώσει το Ιράν στον τομέα της πυρηνικής τεχνολογίας. Οι εκθέσεις του Διεθνούς Οργανισμού Ατομικής Ενέργειας (IAEA) κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου, αναφέροντας ότι η Τεχεράνη έχει αυξήσει τα αποθέματα εμπλουτισμένου ουρανίου σε επίπεδα που πλησιάζουν επικίνδυνα τη δυνατότητα κατασκευής πυρηνικής κεφαλής.
Η Ουάσιγκτον απαιτεί:
Την άμεση διακοπή του εμπλουτισμού σε υψηλά ποσοστά.
Την πλήρη συνεργασία με τους επιθεωρητές του IAEA.
Την παροχή εγγυήσεων ότι το πυρηνικό πρόγραμμα θα παραμείνει ειρηνικό.
Από την πλευρά του, το Ιράν αρνείται τις κατηγορίες ότι επιδιώκει την κατασκευή βόμβας, υποστηρίζοντας ότι το πρόγραμμά του έχει ενεργειακούς και ιατρικούς σκοπούς. Ωστόσο, η έλλειψη διαφάνειας και η παρεμπόδιση των ελέγχων έχουν εξαντλήσει την υπομονή της διεθνούς κοινότητας.
Γεωπολιτικό Πόκερ και Συμμαχίες
Η συνάντηση στη Γενεύη δεν αφορά μόνο τις δύο χώρες, αλλά επηρεάζει την ευρύτερη ισορροπία στη Μέση Ανατολή. Το Ισραήλ παρακολουθεί με εξαιρετική ανησυχία τις εξελίξεις, πιέζοντας τις ΗΠΑ να μην δεχτούν καμία «κακή συμφωνία» που θα επέτρεπε στο Ιράν να κερδίσει χρόνο. Παράλληλα, οι αραβικές χώρες του Κόλπου επιθυμούν σταθερότητα, αλλά φοβούνται την ιρανική επεκτατικότητα.
Η στάση της Ρωσίας και της Κίνας, παραδοσιακών εταίρων του Ιράν, αναμένεται επίσης να παίξει ρόλο. Ωστόσο, η αποφασιστικότητα της κυβέρνησης Τραμπ να επιλύσει το ζήτημα, ακόμα και με μονομερείς ενέργειες αν χρειαστεί, αλλάζει τα δεδομένα. Η προειδοποίηση για «συνέπειες» υπονοεί ότι στο τραπέζι δεν βρίσκονται μόνο οικονομικά μέτρα, αλλά –ως έσχατη λύση– εξετάζονται όλα τα σενάρια για την αποτροπή μιας πυρηνικής απειλής.
Η Επόμενη Μέρα
Το κλίμα πριν από τις συνομιλίες είναι κάθε άλλο παρά αισιόδοξο. Η ιρανική διπλωματία, γνωστή για την σκληρότητά της, καλείται να ζυγίσει τα οφέλη μιας συμφωνίας έναντι του κόστους της πλήρους σύγκρουσης με τη Δύση.
Αν στη Γενεύη δεν υπάρξει λευκός καπνός, η περιοχή της Μέσης Ανατολής κινδυνεύει να εισέλθει σε έναν νέο κύκλο αστάθειας. Η πίεση των ΗΠΑ είναι πλέον ασφυκτική και το μήνυμα σαφές: Η ανοχή τελείωσε. Το Ιράν καλείται να επιλέξει ανάμεσα στην ένταξη στη διεθνή νομιμότητα ή στην απομόνωση και τις κυρώσεις που θα γονατίσουν την οικονομία του. Οι επόμενες ημέρες θα είναι κρίσιμες για την παγκόσμια ασφάλεια.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου