Κράτος ως Λάφυρο ή Κράτος με Μέλλον; Η Τελευταία Ευκαιρία της Ελλάδας.
*Άρθρο του Φώτη Αλεξόπουλου
Το Ελληνικό κράτος, το 2026, συνεχίζει να λειτουργεί σαν να μην διδάχθηκε τίποτα από τις κρίσεις που το συγκλόνισαν.
Η εικόνα είναι γνώριμη και προκλητική: χιλιάδες μετακλητοί, στρατιές «ημετέρων», ένα διοικητικό σύστημα που ανακυκλώνει τις ίδιες παθογένειες που κουβαλά από τη γέννησή του. Δεν πρόκειται για απλή αδράνεια. Πρόκειται για συνειδητή επιλογή διατήρησης ενός μοντέλου εξουσίας που αντιμετωπίζει το κράτος ως λάφυρο.
Και όμως, την ίδια στιγμή, η χώρα επιμένει να επικαλείται τη θέση της στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Μόνο που η Ευρώπη δεν είναι απλώς μια «οικογένεια» δικαιωμάτων και χρηματοδοτήσεων. Είναι ή οφείλει να είναι, ένα σύστημα κανόνων, ελέγχου και λογοδοσίας. Και εκεί ακριβώς αρχίζει το πρόβλημα: η Ελλάδα θέλει τα οφέλη της Ευρώπης, αλλά αντιστέκεται πεισματικά στις υποχρεώσεις της.
Το διεθνές περιβάλλον δεν συγχωρεί αυταπάτες. Οι γεωπολιτικές ισορροπίες μεταβάλλονται, οι οικονομικές πιέσεις εντείνονται και η αξιοπιστία των κρατών αποτελεί πλέον βασικό νόμισμα ισχύος. Σε αυτό το πλαίσιο, μια χώρα που δεν μπορεί να εγγυηθεί στοιχειώδη θεσμική σοβαρότητα στο εσωτερικό της, δύσκολα μπορεί να διεκδικήσει ρόλο ή σεβασμό στο εξωτερικό.
Η αλήθεια είναι σκληρή, αλλά αναγκαία: αν δεν αλλάξει τώρα το μοντέλο λειτουργίας του κράτους, η Ελλάδα θα παραμείνει σε καθεστώς διαρκούς επιτήρησης. Είτε αυτή λέγεται «αγορές» και «δανειστές», είτε λέγεται Ευρωπαϊκή Εισαγγελία. Η εποχή της ανεξέλεγκτης διαχείρισης δημόσιου χρήματος έχει τελειώσει. Και κάθε σκάνδαλο, κάθε υπόθεση που αποκαλύπτει κακοδιοίκηση ή ευνοιοκρατία, δεν είναι απλώς ένα εσωτερικό πρόβλημα αλλά ένα ακόμη επιχείρημα για όσους θεωρούν ότι η χώρα χρειάζεται εξωτερικούς «επιτηρητές».
Υποθέσεις όπως αυτή του Λαζαρίδη, αλλά και οι χρόνιες δυσλειτουργίες γύρω από τον ΟΠΕΚΕΠΕ, δεν είναι εξαιρέσεις. Είναι συμπτώματα. Είναι η απόδειξη ότι το σύστημα όχι μόνο δεν άλλαξε, αλλά έμαθε να επιβιώνει πιο «έξυπνα», πιο συγκαλυμμένα, αλλά εξίσου προβληματικά.
Το πραγματικό δίλημμα, λοιπόν, δεν είναι πολιτικό. Είναι υπαρξιακό:
Θα γίνει η Ελλάδα ένα κανονικό ευρωπαϊκό κράτος ή θα παραμείνει μια ειδική περίπτωση υπό διαρκή έλεγχο;
Δεν υπάρχουν πλέον περιθώρια για ημίμετρα και επικοινωνιακές μεταρρυθμίσεις. Η αλλαγή πρέπει να είναι βαθιά, συγκρουσιακή και άμεση. Να σπάσει το απόστημα του πελατειακού κράτους, να επιβάλει αξιοκρατία, να θωρακίσει τους θεσμούς. Διαφορετικά, η χώρα θα συνεχίσει να πληρώνει το ίδιο τίμημα: περιορισμένη κυριαρχία, μειωμένη αξιοπιστία και μια μόνιμη σκιά επιτροπείας πάνω από κάθε κυβερνητική απόφαση.
Αν κάτι πρέπει να γίνει ξεκάθαρο, είναι αυτό:
Δεν μας «επιβάλλουν» την εποπτεία. Τη συντηρούμε μόνοι μας.
Και αν δεν αλλάξουμε τώρα, δεν θα αλλάξουμε ποτέ.
*Ο Φώτης Αλεξόπουλος είναι Οικονομολόγος – Μέλος του Οικονομικού Επιμελητηρίου Ελλάδος – Πτυχιούχος του ΠΑΝΤΕΙΟΥ Πανεπιστημίου στην Σχολή Επιστημών Οικονομίας και Δημόσιας Διοίκησης με Μεταπτυχιακές Σπουδές στα Εφηρμοσμένα Οικονομικά της Τοπικής και Περιφερειακής Αστικής Ανάπτυξης
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου