Σφοδρή αντίδραση από τον Γκρέγκορι Μικς προκαλεί η απόφαση της κυβέρνησης Τραμπ να προχωρήσει σε πώληση αμυντικού υλικού άνω των 700 εκατομμυρίων δολαρίων προς την Τουρκία, παρά τις ενστάσεις που έχουν διατυπωθεί στο Κογκρέσο.
Ο Μικς, επικεφαλής των Δημοκρατικών στην Επιτροπή Εξωτερικών Υποθέσεων της Βουλής των Αντιπροσώπων, κατηγόρησε το Στέιτ Ντιπάρτμεντ ότι παρακάμπτει τον κοινοβουλευτικό έλεγχο για ακόμη μία φορά, χωρίς να έχει παρουσιάσει επαρκή αιτιολόγηση.
Το πακέτο αφορά, σύμφωνα με το Reuters, κινητήρες General Electric F110, οι οποίοι προορίζονται για το τουρκικό μαχητικό KAAN, το εγχώριο πρόγραμμα πέμπτης γενιάς της Άγκυρας.
Η δήλωση Μικς
Σε επίσημη δήλωσή του, ο Γκρέγκορι Μικς ανέφερε ότι η αμερικανική κυβέρνηση τον ενημέρωσε πως θα παρακάμψει τον έλεγχο του Κογκρέσου για πώληση αμυντικού υλικού προς τον τουρκικό στρατό.
Όπως είπε, πρόκειται για «ακραίως ανησυχητικό» παράδειγμα περιφρόνησης της εποπτικής αρμοδιότητας του Κογκρέσου.
Ο Μικς υποστήριξε ότι το Στέιτ Ντιπάρτμεντ δεν επικαλέστηκε κάποια έκτακτη ανάγκη, δεν παρουσίασε γραπτή αιτιολόγηση και δεν έκανε ουσιαστική προσπάθεια να ενημερώσει το Κογκρέσο για τις επιπτώσεις της πώλησης στις σχέσεις ΗΠΑ-Τουρκίας.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στο ζήτημα των ρωσικών S-400, τους οποίους η Τουρκία εξακολουθεί να κατέχει, καθώς και σε «άλλες περιφερειακές ανησυχίες ασφαλείας».
«Τα συγκεκριμένα είδη δεν θα παραδοθούν για χρόνια και η κυβέρνηση αγνόησε επανειλημμένα επίμονα αιτήματα για πληροφορίες και διευκρινίσεις σε βασικές πτυχές της αμερικανικής πολιτικής», δήλωσε ο Μικς.
Το παρασκήνιο με το KAAN
Η υπόθεση αφορά τους αμερικανικούς κινητήρες που προορίζονται για το τουρκικό μαχητικό KAAN, το οποίο η Άγκυρα παρουσιάζει ως βασικό πυλώνα της προσπάθειάς της να μειώσει την εξάρτησή της από ξένες αμυντικές πλατφόρμες.
Το KAAN είναι το πρώτο εγχώριο τουρκικό μαχητικό νέας γενιάς και αποτελεί στρατηγικό πρόγραμμα για την τουρκική αμυντική βιομηχανία.
Ωστόσο, η Τουρκία εξακολουθεί να χρειάζεται αμερικανική τεχνολογία για κρίσιμα μέρη του προγράμματος, με τους κινητήρες της General Electric να βρίσκονται στο επίκεντρο.
Αυτό εξηγεί γιατί η πώληση έχει τόσο μεγάλη σημασία για την Άγκυρα: δεν πρόκειται απλώς για ένα ακόμη αμυντικό συμβόλαιο, αλλά για κρίσιμο κρίκο στην εξέλιξη του KAAN.
Το ζήτημα των S-400 παραμένει
Η αντίδραση Μικς συνδέεται άμεσα με το ανοιχτό πρόβλημα των S-400.
Η Τουρκία αποβλήθηκε από το πρόγραμμα των F-35 και της επιβλήθηκαν κυρώσεις μετά την αγορά του ρωσικού αντιαεροπορικού συστήματος, καθώς οι ΗΠΑ θεωρούν ότι η συνύπαρξη των S-400 με δυτική τεχνολογία πέμπτης γενιάς δημιουργεί κίνδυνο ασφαλείας.
Το Κογκρέσο έχει διατηρήσει σκληρή στάση απέναντι στην Άγκυρα, παρά την έγκριση της πώλησης και αναβάθμισης F-16 το 2024.
Η υπόθεση των κινητήρων για το KAAN δείχνει ότι το ίδιο κλίμα δυσπιστίας παραμένει ισχυρό. Για σημαντικό τμήμα του Κογκρέσου, η Τουρκία δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται ως κανονικός αποδέκτης προηγμένης αμερικανικής αμυντικής τεχνολογίας όσο διατηρεί τους S-400 και όσο υπάρχουν ανησυχίες για τη στάση της σε περιφερειακά ζητήματα.
Δεν είναι επιστροφή στα F-35
Παρά τη σημασία της συμφωνίας, η πώληση κινητήρων για το KAAN δεν σημαίνει επιστροφή της Τουρκίας στο πρόγραμμα των F-35.
Αυτό είναι το κρίσιμο σημείο.
Η Άγκυρα επιδιώκει εδώ και χρόνια να επανέλθει στο πρόγραμμα των αμερικανικών stealth μαχητικών, όμως η αμερικανική νομοθεσία δεν επιτρέπει κάτι τέτοιο όσο η Τουρκία διατηρεί ή λειτουργεί το ρωσικό σύστημα S-400.
Ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ Τζέι Ντι Βανς δήλωσε ότι βρίσκεται σε εξέλιξη επανεξέταση για το αν η Τουρκία έχει συμμορφωθεί με τις αμερικανικές νομικές απαιτήσεις ώστε να μπορέσει να λάβει F-35.
Ωστόσο, μέχρι στιγμής δεν υπάρχει απόφαση επιστροφής της Άγκυρας στο πρόγραμμα.
Η πώληση των κινητήρων του KAAN είναι περισσότερο ένα βήμα εξομάλυνσης στις αμυντικές σχέσεις Ουάσιγκτον-Άγκυρας, όχι πλήρης αποκατάσταση της εμπιστοσύνης.
Το μήνυμα προς την Άγκυρα πριν από τη Σύνοδο του ΝΑΤΟ
Η χρονική συγκυρία έχει σημασία.
Η Τουρκία ετοιμάζεται να φιλοξενήσει Σύνοδο του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα και η κυβέρνηση Τραμπ φαίνεται να επιδιώκει μια κίνηση καλής θέλησης προς τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν.
Ο ίδιος ο Ντόναλντ Τραμπ, ερωτηθείς για τους κινητήρες, το πρόγραμμα F-35 και τα σχέδιά του για τη Σύνοδο, είπε ότι πιθανότατα θα κάνει «κάτι που θα τους κάνει πολύ χαρούμενους».
Αυτή η φράση ενίσχυσε την αίσθηση ότι η Ουάσιγκτον επιχειρεί να ανοίξει νέο κεφάλαιο με την Άγκυρα.
Όμως η αντίδραση Μικς δείχνει ότι το Κογκρέσο δεν είναι διατεθειμένο να αφήσει τέτοιες κινήσεις χωρίς έλεγχο.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου