Αλχημείες για να μην «σηκώσει» τα λεφτά του μισθού η Τράπεζα

Άγχος και επιπλέον πίεση ασκούν στους «κόκκινους» δανειολήπτες των Τραπεζών τα capital controls. Και αυτό γιατί, η Τράπεζα, μπορεί υπό όρους να κάνει αυτόματη παρακράτηση οφειλομένων ποσών προς αυτήν, από τους λογαριασμούς

μισθοδοσίας και συνταξιοδότησης. Με δεδομένη τη δύσκολη οικονομική συγκυρία και το ολοένα αυξανόμενο φαινόμενο δανειολήπτες να μην μπορούν να είναι συνεπείς το πρόβλημα είναι ιδιαίτερα σοβαρό. Έτσι είναι υποχρεωμένοι να κάνουν «αλχημείες» για να μην τους πάρει τα λεφτά η Τράπεζα. Ένας από αυτούς είναι να πρέπει να προλάβουν να χρησιμοποιήσουν το υπόλοιπο ποσό που μένει στον λογαριασμό τους, κάνοντας αγορές με κάρτες. Και αυτό γιατί την μεθεπομένη της καταβολής της μισθοδοσίας ή της σύνταξης όλα είναι «ανοικτά».

 Ο ΑΚΑΤΑΣΧΕΤΟΣ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟΣ

Βέβαια. με το άρθρο 20 του ν. 4161/2013 έχει προβλεφθεί ότι ο κάθε πολίτης μπορεί να επιλέξει έναν λογαριασμό του σε ένα πιστωτικό ίδρυμα, τον οποίο να δηλώσει ως ακατάσχετο για οφειλές προς ιδιώτες και πιστωτικά ιδρύματα μέχρι του ποσού των 1.500 ευρώ αν είναι ατομικός ή των 2.000 ευρώ αν είναι κοινός, δηλαδή αν παρουσιάζει περισσότερους του ενός δικαιούχους. Αυτό ισχύει και για τις περιπτώσεις που τα χρήματα του λογαριασμού δεν προέρχονται από μισθούς ή συντάξεις .

Τα χρήματα της μισθοδοσίας ή της σύνταξης, εφόσον μπαίνουν σε τραπεζικό λογαριασμό προστατεύονται από το ακατάσχετο μέχρι και την επόμενη μέρα της καταβολής τους

Παρά το «μπέρδεμα» υπάρχει νόμος που προβλέπει τι ισχύει για την κατάσχεση ποσών από λογαριασμούς, για χρέη σε ιδιώτες -άρα και στις ίδιες τις Τράπεζες.

Σύμφωνα με το άρθρο 982 του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας, αναφορικά με την κατάσχεση εις χείρας τρίτου, εξαιρούνται από την κατάσχεση, μεταξύ άλλων, απαιτήσεις μισθών ή συντάξεων ή ασφαλιστικών παροχών, εκτός αν με την κατάσχεση ικανοποιείται απαίτηση για διατροφή πηγάζουσα από το νόμο ή για συνεισφορά στις οικογενειακές ανάγκες ή για απαίτηση που στηρίζεται σε διάταξη τελευταίας βούλησης, οπότε μπορεί να γίνει κατάσχεση επί του μισθού μέχρι το μισό του μισθού ή της σύνταξης το πολύ, αφού ληφθούν υπόψη κάποιες επιπλέον παράμετροι.

Σαφές είναι επίσης σαφές ότι κατάσχεση μισθού ή σύνταξης, ολόκληρου ή μέρους αυτού, δεν μπορεί να γίνει για οφειλές σε τράπεζες από δάνεια ή πιστωτικές κάρτες. Για τέτοιου είδους χρέη, ο μισθός ή η σύνταξη παραμένουν ακατάσχετα.
Τι γίνεται όμως σε περίπτωση που ο μισθός ή η σύνταξη κατατίθεται σε τραπεζικό λογαριασμό; Μπορεί να γίνει κατάσχεση επί του τραπεζικού λογαριασμού μετά την κατάθεσή του σε αυτόν;
Επ’ αυτού, ο νόμος, πάλι στο άρθρο 982 είναι σαφής, προβλέποντας ότι η εξαίρεση του μισθού ή της σύνταξης από την κατάσχεση ισχύει και όταν η καταβολή του ποσού γίνεται με κατάθεση σε τραπεζικό λογαριασμό του οφειλέτη σε πιστωτικό ίδρυμα
Πρακτικά, καταρχήν κατάσχεση επί του μισθού ή της σύνταξης δεν μπορεί να γίνει με δέσμευση του ποσού «στην πηγή του», προτού δηλαδή καταβληθεί στον δικαιούχο (οφειλέτη).Ωστόσο, ο μισθός ή η σύνταξη, και αν ακόμα κατατίθεται σε τραπεζικό λογαριασμό, είναι ακατάσχετα μέχρι και την επόμενη ημέρα της καταθέσεως και

Αν  το ποσό του μισθού ή της σύνταξης που καταβλήθηκε παραμείνει μέσα στο λογαριασμό, τότε, κατά κάποιο τρόπο, ο δικαιούχος του λογαριασμού φαίνεται ότι απεμπολεί το χαρακτήρα του «ζωτικού», καθώς-εμμέσως- υποδηλώνεται ότι ο μπορεί να αντεπεξέλθει στις βιοτικές του ανάγκες και χωρίς να κάνει χρήση του ποσού αυτού,

για το ύψος στο οποίο (ο μισθός ή η σύνταξη) ανέρχονται. Δεν εξαιρείται της κατάσχεσης το ποσό που υπερβαίνει έναν μηνιαίο μισθό ή μία σύνταξη του οφειλέτη. Επίσης, δεν εξαιρείται της κατάσχεσης αν το καταβληθέν ποσό παραμείνει στον τραπεζικό λογαριασμό πέραν της επομένης ημέρας από εκείνη που καταβάλλεται. Πάντως, ο μισθός ή η σύνταξη δεν μπορεί να δεσμεύεται ή να κατάσχεται αμέσως μόλις καταβληθεί. Πρέπει το αναλογούν ποσό να παραμείνει εντός του λογαριασμού πέραν της επομένης της ημέρας καταβολής για να είναι δυνατή η κατάσχεσή του.
Αυτό είναι εύλογο με δεδομένο ότι η εξαίρεσή των μισθών ή των συντάξεων από την κατάσχεση προβλέπεται για να εξασφαλίσει στον δικαιούχο τους αναγκαίους πόρους για την επιβίωσή του και την κάλυψη των στοιχειωδών βιοποριστικών του αναγκών, οι οποίες προέχουν της εξυπηρέτησης οποιασδήποτε οφειλής προς τρίτους (με εξαίρεση των υποχρεώσεων για διατροφή, με τους όρους που προαναφέρθηκαν).

Αν όμως το ποσό του μισθού ή της σύνταξης που καταβλήθηκε παραμείνει μέσα στο λογαριασμό, τότε, κατά κάποιο τρόπο, ο δικαιούχος του λογαριασμού φαίνεται ότι απεμπολεί το χαρακτήρα του «ζωτικού», καθώς-εμμέσως- υποδηλώνεται ότι ο μπορεί να αντεπεξέλθει στις βιοτικές του ανάγκες και χωρίς να κάνει χρήση του ποσού αυτού, άρα ο δανειστής του μπορεί να προβεί σε κατάσχεση, παρόλο που πολλοί μισθωτοί ή συνταξιούχοι συνηθίζουν να αφήνουν το μισθό ή τη σύνταξή τους αντίστοιχα στον τραπεζικό λογαριασμό και να προβαίνουν σε πολλές, σχεδόν καθημερινές αναλήψεις μικρών ποσών μέσα στο μήνα. Άρα, για να μην μπορεί να γίνει κατάσχεση, πρέπει το ποσό του μισθού ή της σύνταξης που καταβάλλεται να αναλαμβάνεται από το δικαιούχο μέχρι και την επόμενη μέρα της καταβολής στον τραπεζικό λογαριασμό

Τι συμβαίνει, στην περίπτωση που η δανειακή σύμβαση που ο δανειολήπτης έχει υπογράψει με το πιστωτικό ίδρυμα περιέχει όρο σύμφωνα με τον οποίο παραχωρεί το δικαίωμα το τελευταίο να προβαίνει σε απευθείας ανάληψη των μηνιαίων δόσεων από το λογαριασμό μισθοδοσίας;
Με δεδομένο ότι σύμφωνα με το άρθρο 464 του Αστικού Κώδικα απαιτήσεις ακατάσχετες είναι ανεκχώρητες, δεν είναι δυνατό να συμφωνηθεί αυτόματη παρακράτηση της δόσης του δανείου από τη μισθοδοσία ή τη σύνταξη ή παρακράτηση αμέσως μόλις καταβληθεί. Αντίστοιχη συμφωνία είναι δυνατή μόνο όταν η παρακράτηση της δόσης του δανείου συμφωνείται να γίνεται μετά την επόμενη ημέρα της καταβολής του μισθού ή της σύνταξης και όχι «στην πηγή», δηλαδή προτού καταβληθεί ή αμέσως μόλις καταβληθεί στο λογαριασμό.

Παράλληλα, σύμφωνα με το άρθρο451 του Αστικού Κώδικα δεν επιτρέπεται συμψηφισμός κατά ακατάσχετης απαίτησης. Επομένως, δεν μπορεί ο μισθός ή η σύνταξη να συμψηφιστεί με οφειλή που απορρέει από δανειακή υποχρέωση προς κάποιο πιστωτικό ίδρυμα.
Κάθε αντίθετη συμφωνία προσκρούει στις ως άνω διατάξεις αναγκαστικού δικαίου του Αστικού Κώδικα.