H Ελλάδα ακριβαίνει , οι πολίτες φτωχαίνουν: Η Ελλάδα Οδηγείται σε νέο Κύμα Φτωχοποίησης.

 Η Ελλάδα ακριβαίνει , οι πολίτες φτωχαίνουν: Η Ελλάδα Οδηγείται σε  νέο Κύμα Φτωχοποίησης.

**Άρθρο του Φώτη Αλεξόπουλου

Η διεθνής συγκυρία προδιαγράφει ένα νέο, ιδιαίτερα ανησυχητικό τοπίο για την ευρωπαϊκή οικονομία και κοινωνία.

Η κλιμάκωση της έντασης στη Μέση Ανατολή, με επίκεντρο την αντιπαράθεση μεταξύ Ηνωμένες Πολιτείες, Ισραήλ και Ιράν, δεν αποτελεί απλώς ένα γεωπολιτικό επεισόδιο. Συνιστά έναν πολλαπλασιαστή κρίσεων, με άμεσες συνέπειες στην ενέργεια, το εμπόριο και τελικά στην καθημερινότητα των Ευρωπαίων πολιτών.

Η ενεργειακή αστάθεια που προκαλείται από μια τέτοια σύγκρουση επηρεάζει πρωτίστως τις τιμές του πετρελαίου και του φυσικού αερίου. Η Ευρώπη, και ιδιαίτερα χώρες όπως η Ελλάδα, που εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από εισαγόμενη ενέργεια, βρίσκονται εκτεθειμένες σε απότομες ανατιμήσεις.

Είναι σαφές ότι οι αυξήσεις στο   ενεργειακό κόστος  θα μετακυλήσουν σε όλη την παραγωγική αλυσίδα: από τη βιομηχανία έως τη γεωργία και από τις μεταφορές έως το ράφι του σούπερ μάρκετ.

Ταυτόχρονα, η ήδη «καλπάζουσα» ακρίβεια στα βασικά είδη διατροφής αποκτά νέα δυναμική. Οι αυξήσεις στις τιμές των λιπασμάτων, των ζωοτροφών και της ενέργειας για την παραγωγή τροφίμων ενισχύουν ένα φαύλο κύκλο ανατιμήσεων. Το αποτέλεσμα είναι μια γενικευμένη πίεση στο διαθέσιμο εισόδημα των νοικοκυριών, με δυσανάλογες επιπτώσεις στα χαμηλότερα εισοδηματικά στρώματα.

Σε αυτό το περιβάλλον, οι κοινωνικές ανισότητες διευρύνονται επικίνδυνα. Οι οικονομικά ισχυρότεροι έχουν μεγαλύτερη ανθεκτικότητα απέναντι στις κρίσεις, ενώ οι πιο ευάλωτοι οδηγούνται σε σταδιακή φτωχοποίηση. Η κατάσταση γίνεται ακόμη πιο κρίσιμη σε χώρες με χαμηλούς μισθούς και περιορισμένα κοινωνικά δίχτυα προστασίας, όπως η Ελλάδα. Εκεί, η ακρίβεια δεν είναι απλώς ένα οικονομικό φαινόμενο αλλά  ύψιστο ζήτημα κοινωνικής συνοχής.

Η εμπειρία των τελευταίων ετών δείχνει ότι οι κρίσεις δεν λειτουργούν ουδέτερα. Αντίθετα, τείνουν να αναδιανέμουν πλούτο και ευκαιρίες, συχνά εις βάρος των πολλών. Αν δεν υπάρξουν άμεσες και στοχευμένες παρεμβάσεις, κινδυνεύουμε να έχουμε   μια παρατεταμένη περίοδο κοινωνικής αστάθειας.

Απαιτείται, λοιπόν, μια διπλή στρατηγική. Από τη μία πλευρά, η Ευρώπη οφείλει να ενισχύσει την ενεργειακή της αυτονομία και να περιορίσει την εξάρτηση από ασταθείς γεωπολιτικές περιοχές. Από την άλλη, τα εθνικά κράτη πρέπει να υιοθετήσουν πολιτικές προστασίας των πολιτών: ενίσχυση εισοδημάτων, έλεγχος της αισχροκέρδειας, στήριξη της εγχώριας παραγωγής και αναβάθμιση των κοινωνικών υπηρεσιών.

Το ζητούμενο δεν είναι απλώς η διαχείριση μιας ακόμη κρίσης. Είναι η αποτροπή μιας βαθύτερης κοινωνικής ρήξης. Αν η Ευρώπη αποτύχει να προστατεύσει τους πολίτες της σε αυτή τη συγκυρία, τότε το κόστος δεν θα είναι μόνο οικονομικό αλλά  βαθιά πολιτικό και κοινωνικό, με συνέπειες που θα διαρκέσουν πολύ πέρα από το τέλος της κρίσης.

·         Ο Φώτης Αλεξόπουλος είναι Οικονομολόγος – Μέλος του ΙΝΚΑ/Γενική Ομοσπονδία Καταναλωτών Ελλάδος