Μεταξύ πρωινού τζόκινγκ στο Λονδίνο και επίσημων συνομιλιών στην Ουάσινγκτον, ο Κάρνεϊ και ο Στουμπ επιχειρούν να διασώσουν τη φιλελεύθερη παγκόσμια τάξη από την απόλυτη αποσύνθεση
Ο Καναδός Πρωθυπουργός Μαρκ Κάρνεϊ και ο Φινλανδός Πρόεδρος Αλεξάντερ Στουμπ γεννήθηκαν με διαφορά τριών ετών και 4.000 μιλίων. Όμως, η «ανατίναξη» της διεθνούς έννομης τάξης από τον Ντόναλντ Τραμπ το 2026 τους έσμιξε ως τους πνευματικούς ηγέτες ενός νέου αντικινήματος, που προσφέρει στους κεντρώους φιλελεύθερους έναν τρόπο να επιβιώσουν στην καταιγίδα.
Ευθυγραμμίζονται όλο και περισσότερο στην παγκόσμια σκηνή αναφέροντας ο ένας τον άλλον στις ομιλίες τους και ανταλλάσσοντας απόψεις για τη διαλυμένη παγκόσμια τάξη και τον τρόπο με τον οποίο οι μικρότερες χώρες μπορούν να συνεργαστούν καλύτερα στην άμυνα και την αγορά. Μιλούν ιδιωτικά μέσω τηλεφώνου και μηνυμάτων τακτικά. Τον περασμένο μήνα, όταν βρέθηκαν ταυτόχρονα στο Λονδίνο, κανόνισαν μέσω μηνυμάτων να πάνε για τρέξιμο μαζί στο Χάιντ Παρκ, προκαλώντας έκπληξη στις συνοδείες τους.
«Τηλεφωνιόμαστε και στέλνουμε μηνύματα αρκετά συχνά», δήλωσε ο Στουμπ, αθλητής τριάθλου, στο POLITICO στο Ελσίνκι λίγες μέρες αργότερα. «Προσπαθούμε να στοχαστούμε πάνω σε όσα συμβαίνουν στον κόσμο, είναι αυτού του είδους η φιλία. Και πού και πού βγαίνουμε και για κάνα τρέξιμο».
«Δεν πρόκειται να κάνω τρίαθλο με τον Πρόεδρο Στουμπ, θα ήταν αρκετά ντροπιαστικό για μένα», δήλωσε ο Κάρνεϊ την Τρίτη, καθώς ο Στουμπ έφτανε στην Οτάβα. «Είναι ένα αξιοσημείωτο άτομο με πολλά ταλέντα». Ο Κάρνεϊ τόνισε ότι εκτιμά τη «βαθιά σχέση» και την «ταύτιση» των δύο σε ένα τεράστιο εύρος ζητημάτων, απέναντι στην «αταξία του διεθνούς συστήματος».
Σήμερα, Καναδοί και Φινλανδοί αντιμετωπίζουν εχθρικούς και απρόβλεπτους γείτονες, ανεβάζοντας το διακύβευμα της διπλωματίας σε υπαρξιακό επίπεδο. Η υπερδύναμη στα νότια του Κάρνεϊ κάνει δυσοίωνα αστεία για την ενσωμάτωση του Καναδά ως 51η πολιτεία των ΗΠΑ, ενώ έχει ξεκινήσει έναν οικονομικά καταστροφικό πόλεμο στη Μέση Ανατολή. Ο γείτονας της Φινλανδίας στα ανατολικά βρίσκεται στον τέταρτο χρόνο ενός επιθετικού πολέμου κατά της Ουκρανίας, απειλώντας τη Βαλτική και στοχεύοντας την Ευρώπη με υβριδικές επιθέσεις.

Μαρκ Κάρνεϊ
Αντιμετωπίζοντας τον Τραμπ
Αν και μοιράζονται κοινές αξίες, οι εμπειρίες τους με τον Τραμπ διαφέρουν. Ο Κάρνεϊ ανήλθε στην εξουσία το 2025 υποσχόμενος να αντισταθεί στον Τραμπ και να πολεμήσει για την καναδική κυριαρχία. Αντίθετα, ο Στουμπ απέκτησε τη φήμη του «ψιθυριστή του Τραμπ» στην Ευρώπη, αφού γνώρισε τον Αμερικανό πρόεδρο στα γήπεδα γκολφ της Φλόριντα, καλλιεργώντας έκτοτε μια τακτική επαφή.
Το 2026 αναδείχθηκε ως η χρονιά της «τραμπικής» γεωπολιτικής αναταραχής, από τη Βενεζουέλα και τη Γροιλανδία μέχρι τον πόλεμο στο Ιράν. Στο Νταβός, τον Ιανουάριο, ο Κάρνεϊ συγκλόνισε τους παρευρισκόμενους. «Σταματήστε να επικαλείστε τη διεθνή τάξη βασισμένη σε κανόνες σαν να λειτουργεί ακόμα. Ονομάστε το όπως είναι: Ένας εντεινόμενος ανταγωνισμός μεγάλων δυνάμεων, όπου οι ισχυροί επιδιώκουν τα συμφέροντά τους χρησιμοποιώντας την οικονομική ενοποίηση ως μέσο εξαναγκασμού».
Η λύση του Κάρνεϊ βασίστηκε σε αυτό που ο Στουμπ ονόμασε «ρεαλισμό βασισμένο σε αξίες». Όπως έγραψε ο Στουμπ στο πρόσφατο βιβλίο του: «Ο δρόμος προς ένα πιο σταθερό μέλλον ξεκινά με το να βλέπουμε τον κόσμο όπως είναι… και να ορίζουμε έναν τρόπο να κρατάμε τις φιλελεύθερες αξίες μας, ενώ εργαζόμαστε ταπεινά και με σεβασμό με εκείνους που δεν τις μοιράζονται».

Αλεξάντερ Στουμπ
Το κλαμπ των «κεντρώων μπαμπάδων» (centrist dads)
Όσον αφορά το ΝΑΤΟ, ο Στουμπ είναι σαφής: οι ευρωπαϊκές χώρες πρέπει να συσπειρωθούν για την ασφάλεια της ηπείρου, ανεξάρτητα από το αν η Αμερική αποχωρήσει. Ο Κάρνεϊ συμμετέχει ενεργά σε αυτές τις συζητήσεις των Βορειοευρωπαίων ηγετών (Joint Expeditionary Force), αν και ο Καναδάς δεν είναι πλήρες μέλος.
Στο Λονδίνο, ο Στουμπ πρότεινε μάλιστα στον Κάρνεϊ την ιδέα της ένταξης του Καναδά στην ΕΕ, μια ιδέα που φαίνεται να υποστηρίζει σχεδόν το 50% των Καναδών. Αν και η πλήρης ένταξη δεν είναι πιθανή, ο Κάρνεϊ επιδιώκει βαθύτερους εμπορικούς δεσμούς, ενώ ταυτόχρονα διαφοροποιεί τις συμμαχίες του Καναδά, κλείνοντας συμφωνίες με την Κίνα και την Ινδία.

Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου