Καύσιμα: Η κυβέρνηση ελπίζει σε «λευκό καπνό» από Βρυξέλλες για νέα μέτρα στήριξης – Mοναδικό σωσίβιο ως τότε η… ΔΕΘ

 Στην έκτακτη σύνοδο κορυφής του Νοεμβρίου στις Βρυξέλλες στρέφεται η προσοχή της κυβέρνησης, που προσδοκά μεγαλύτερη δημοσιονομική ευελιξία για πρόσθετες παρεμβάσεις απέναντι στις υψηλές τιμές των καυσίμων. Το αίτημα του Κυριάκου Μητσοτάκη παραμένει στο ευρωπαϊκό τραπέζι, με την Αθήνα να αναζητεί περιθώρια για προσωρινή και στοχευμένη στήριξη νοικοκυριών και επιχειρήσεων. Η συζήτηση, ωστόσο, συναντά αντιστάσεις, καθώς οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις διαφωνούν για την έκταση των επιτρεπόμενων δημοσιονομικών αποκλίσεων.

Μέχρι να ξεκαθαρίσει το ευρωπαϊκό τοπίο, η κυβέρνηση επιχειρεί να κερδίσει χρόνο με τις παρεμβάσεις στα καύσιμα και την προώθηση των εξαγγελιών της Διεθνούς Έκθεσης Θεσσαλονίκης. Η χαμηλότερη τιμή διάθεσης του πετρελαίου θέρμανσης, σε συνδυασμό με τη συνέχιση της στήριξης στο πετρέλαιο κίνησης και στη βενζίνη, προσφέρει μια προσωρινή ανάσα. Η πίεση, πάντως, παραμένει, καθώς οι δαπάνες μετακίνησης και θέρμανσης απορροφούν σημαντικό μέρος του οικογενειακού εισοδήματος.

Οι κοινωνικές αντιδράσεις στη Γαλλία και στην Ιταλία ενισχύουν την πολιτική πίεση για ευρωπαϊκές αποφάσεις. Το ενδεχόμενο ευρύτερης αναταραχής μπορεί να λειτουργήσει ως κίνητρο συνεννόησης και τελικά να οδηγήσει, υπό την πίεση της πραγματικότητας, σε συμφωνία. Για την ελληνική πλευρά, το ζητούμενο είναι συγκεκριμένο: να εξασφαλιστεί πρόσθετος χώρος για μέτρα που θα περιορίσουν το κόστος της ενέργειας, χωρίς να υπονομευθούν οι δημοσιονομικοί στόχοι.

Οι ενισχύσεις και οι φορολογικές παρεμβάσεις της ΔΕΘ

Στο εσωτερικό, το νομοσχέδιο με τις παρεμβάσεις της ΔΕΘ βρίσκεται σε δημόσια διαβούλευση έως την 1η Νοεμβρίου, με στόχο να ψηφιστεί μέσα στον ίδιο μήνα. Περιλαμβάνει φορολογικές ελαφρύνσεις, εισοδηματικές ενισχύσεις και στεγαστικές ρυθμίσεις. Η ψήφισή του, όμως, δεν συνεπάγεται ταυτόχρονη ενεργοποίηση όλων των μέτρων. Άλλες διατάξεις αφορούν το 2026 και άλλες αρχίζουν να αποδίδουν το 2027.

Η πιο άμεση εισοδηματική παρέμβαση αφορά την αύξηση της ενίσχυσης των συνταξιούχων στα 400 ευρώ καθαρά από τον Νοέμβριο του 2026. Σύμφωνα με το σχέδιο, η παροχή επεκτείνεται στο σύνολο των συνταξιούχων άνω των 65 ετών, με τους δικαιούχους να φθάνουν συνολικά τα 2,2 εκατομμύρια. Το ίδιο ποσό προβλέπεται για άτομα με αναπηρία, ανασφάλιστους υπερήλικες και συνταξιούχους άνω των 60 ετών που λαμβάνουν μόνο σύνταξη χηρείας.

Για τις οικογένειες, προβλέπεται μηδενικός φορολογικός συντελεστής για τους τρίτεκνους έως τις 20.000 ευρώ, από το φορολογικό έτος 2027. Οι μισθωτοί θα δουν τη διαφορά από τον Ιανουάριο του 2027. Παράλληλα, αυξάνεται το επίδομα γέννησης για τις πολύτεκνες οικογένειες, με εφαρμογή στις γεννήσεις από την αρχή του 2026: διαμορφώνεται σε 4.500 ευρώ για τέσσερα εξαρτώμενα παιδιά και αυξάνεται κατά 1.000 ευρώ για κάθε επιπλέον παιδί.

Στους κατά κύριο επάγγελμα αγρότες προβλέπεται επίσης μηδενικός συντελεστής έως τις 20.000 ευρώ, για εισοδήματα του 2026 που θα δηλωθούν το 2027. Για τους ελεύθερους επαγγελματίες εισάγονται ελαφρύνσεις στον υπολογισμό του ελάχιστου καθαρού εισοδήματος, με ειδικές προϋποθέσεις φορολογικής και εργατικής συνέπειας. Παράλληλα, διευρύνεται η εφαρμογή της μείωσης κατά 50% για επαγγελματίες σε μικρούς οικισμούς.

Τα μέτρα του 2027 και οι άμεσες ανάγκες του χειμώνα

Στο στεγαστικό πεδίο, το σχέδιο προβλέπει κατάργηση του ΕΝΦΙΑ από το 2027 σε οικισμούς έως 2.000 κατοίκους και έως 2.200 στη Δυτική Μακεδονία. Παρατείνονται επίσης κίνητρα για την εκμίσθωση κενών κατοικιών και την αναβάθμιση κτιρίων. Στις αποδοχές, προβλέπεται μείωση των εργατικών ασφαλιστικών εισφορών κατά μισή ποσοστιαία μονάδα από τον Απρίλιο του 2027, ενώ το επίδομα Χριστουγέννων των 500 ευρώ μικτά στο Δημόσιο θα καταβληθεί πρώτη φορά τον Δεκέμβριο του ίδιου έτους.

Αυτό το χρονοδιάγραμμα εξηγεί γιατί η ευρωπαϊκή διαπραγμάτευση διατηρεί το βάρος της. Οι παρεμβάσεις της ΔΕΘ μπορούν να ενισχύσουν σταδιακά το διαθέσιμο εισόδημα, αλλά αρκετές απέχουν μήνες από την εφαρμογή τους. Οι λογαριασμοί θέρμανσης και οι δαπάνες στην αντλία είναι ήδη απαιτητοί. Ο «λευκός καπνός» του Νοεμβρίου, εφόσον υπάρξει, θα κριθεί από το αν θα επιτρέψει πρόσθετη στήριξη εγκαίρως για τον χειμώνα.