Φάνης Παπαδημητρίου: Όταν το «ατύχημα» γίνεται δύναμη και η δύναμη αυτή καταρίπτει όλα τα στερεότυπα που ξέρουμε για τα άτομα με αναπηρία!
Πήρε τη ζωή στα χέρια του και δείχνει εκκωφαντικά το δρόμο σε όλα τα άτομα με αναπηρία και κυρίως στην ασθμαίνουσα ελληνική κοινωνία! Ο Φάνης μπορεί, όλοι μπορούμε..!!
Πολλοί περιμένουν, ίσως, μια κλασσική συνομιλία με έναν άνθρωπο που αντιμετωπίζει κινητικά προβλήματα ή γενικά προβλήματα αναπηρίας. Η συνάντηση με το Φάνη όμως έκρυβε εκπλήξεις..!! Ευχάριστες και αναπάντεχες εκπλήξεις! “Αλλωστε, ο λόγος που συναντηθήκαμε ήταν ακριβώς αυτός! Να αποδώσουμε την κατάσταση που αντιμετωπίζει ένας άνθρωπος σε συνθήκες αναπηρίας στις πραγματικές της διαστάσεις, με όλες τις λεπτομέρειες και σε όλες τις εκφάνσεις της ζωής του. Κυρίως, όμως, θέλαμε να «γεννήσουμε» αισιοδοξία, δύναμη και ελπίδα τόσο σε ανθρώπους που βιώνουν παρόμοιες καταστάσεις όσο και στην υπόλοιπη «υπνωτισμένη» Ελλάδα! Να φωνάξουμε με όλη τη δύναμη της φωνής μας ότι «ο άνθρωπος όλα μπορεί να τα παλέψει»,»ότι τίποτα δεν είναι ανίκητο και ακατόρθωτο» αρκεί ο καθένας από εμάς, είτε αντιμετωπίζει τέτοιου έιδους προβλήματα είτε άλλα, να αποφασίσει να πάρει το «παιχνίδι πάνω του» και να φτιάξει τη ζωή του όπως αυτός θέλει και όχι όπως του ορίζει η μοίρα του (για όσους πιστεύουν στη μοίρα) ή του επιβάλλουν οι συνθήκες και ο κοινωνικός περίγυρος. Προσωπικά, μετά από αυτη τη συνάντηση βγήκα πιο δυνατός και αποφασισμένος και αν έστω κι ένας από εσάς καταφέρει το ίδιο, τότε «στόχος επετευχθη»!
Ερ.: Ας πάρουμε τα πράγματα από την αρχή. Θες να μιλήσουμε για το ατύχημα;
Φάνης: Φυσικά. Δεν έχω κανένα πρόβλημα να μιλήσω γι’ αυτό.
Ερ.: Πως ξεκίνησαν όλα; Πότε και πως έγινε το ατύχημα;
Φάνης: 24 Ιουλίου 2008, Πάρος. Τότε ήμουνα περίπου 19 χρονών. Βρισκόμουνα εκεί για διακοπές. Το ατύχημα συνέβη ενώ ήμουν συνεπιβάτης σε μηχανή μεγάλου κυβισμού και όταν αυτή ανατράπηκε. Αμέσως διαγνώστηκε κάκωση στον 4ο και 5ο αυχενικό σπόνδυλο, που σημαίνει παράλυση των άνω και κάτω άκρων, δηλαδή τετραπληγία. Το μόνο που έμενε ήταν να διαγνωστεί το ύψος της βλάβης.
Ερ.: Υπήρξε κίνδυνος για τη ζωή σου;
Φάνης: Σε μεγάλο βαθμό. Βέβαια, με βοήθησε τόσο το ότι ήμουν σε νεαρή ηλικία όσο και το ότι ήμουν αθλητής άρα και αρκετά γυμνασμένος. Εκτός αυτού, σημαντική συμβολή είχε και το γεγονός ότι και δυο μου γονείς είναι γιατροί χειρουργοί οπότε όλες οι διαδικασίες διακομιδής και περίθαλψης τις πρώτες κρίσιμες ώρες ήταν έγκαιρες και επιστημονικά προβλεπόμενες. Μια σημαντική λεπτομέρεια, που είναι χρήσιμη πληροφορία σε αντίστοιχες περιπτώσεις, αποτελεί ότι οι επεμβάσεις πραγματοποιήθηκαν το πρώτο 24ωρο μετά το ατύχημα. Το παραπάνω γεγονός ίσως αποδειχτεί καίριας σημασίας τόσο στη δική μου περίπτωση όσο και σε άλλες, γι’ αυτό και κρίνω σκόπιμο να το αναφέρω ώστε να γνωρίζουν όλοι πόσο σημαντική είναι η αντιμετώπιση του περιστατικού τις πρώτες ώρες.
Ερ.: Τι θυμάσαι από αυτές τις πρώτες ώρες;
Φάνης: Από το ατύχημα δεν έχει μείνει τίποτα στη μνήμη μου. Από τις επόμενες ώρες, αν και είχα συνομιλία με τους γιατρούς, θυμάμαι ελάχιστα πράγματα, που τα επόμενα χρόνια περνάνε αστραπιαία από τη μνήμη μου. Στη συνέχεια, ήμουν σε καταστολή προκειμένου να γίνει η επέμβαση και ξύπνησα μετά από 2 – 3 μέρες.
Ερ.: Πότε και πως έμαθες το μέγεθος του προβλήματος;
Φάνης: Σημαντικό ρόλο και πάλι έπαιξαν οι γονείς μου που, λόγω του επαγγέλματος τους, γνώριζαν πώς να χειριστούν μια τέτοια κατάσταση. Μου το έφεραν σιγά σιγά αλλά δεν μου απέκρυψαν την αλήθεια. Άλλωστε, τους πρώτους 2- 3 μήνες, που οι πιθανότητες είναι εναντίον σου, κανείς δεν έχει δικαίωμα να σου στερήσει την ελπίδα. Εξάλλου, η καλή ψυχολογία αποτελεί έναν πολύτιμο σύμμαχο στην μάχη με οποιαδήποτε πάθηση. Έτσι, ξεκίνησα τις πρώτες φυσιοθεραπείες και άρχισα να μπαίνω στη διαδικασία της αποκατάστασης χωρίς να γνωρίζω το αποτέλεσμα.
Ερ.: Πόσο σημαντικό είναι κάποιος να γνωρίζει την κατάσταση στην οποία βρίσκεται και γιατί;
Φάνης: Μου δίνεις την ευκαιρία να πω κάτι, κατά τη γνώμη μου, ιδιαίτερα σημαντικό. Το να αποδεχτείς τις πραγματικές διαστάσεις του προβλήματος αποτελεί το έναυσμα για να συνεχίσεις να ζεις. Και θα εξηγήσω αμέσως γιατί. Βέβαια, αποδοχή δεν σημαίνει σε καμία περίπτωση παραίτηση. Πολλά άτομα που αντιμετωπίζουν κάποιου είδους αναπηρία, μη αποδεχόμενα την κατάσταση τους, “παγώνουν” το χρόνο. Ουσιαστικά, αρνούνται να ζήσουν μέχρι να γίνουν καλά. Δεν βγαίνουν έξω, δεν ερωτεύονται, δεν εργάζονται, δεν κάνουν τίποτα. Απλά, περιμένουν να γίνουν καλά για να “ξεπαγώσουν “το χρόνο. Έτσι, όμως χάνουν τη ζωή τους καρτερώντας μια στιγμή που ίσως να μην έρθει ποτέ. Η ελπίδα για κάτι καλύτερο είναι βέβαια απαραίτητη αρκεί να μη γίνει τροχοπέδη για να ζεις το παρόν. Επίσης, μη αποδεχόμενος κάποιος την κατάσταση δυσκολεύει και πρακτικά τη ζωή σου. Για παράδειγμα, αρκετοί, πιστεύοντας ότι θα αποκατασταθούν άμεσα, αμελούν τη βελτίωση των συνθηκών διαβίωσης τους επιδεινώνοντας έτσι την καθημερινότητα τους σε θέματα όπως οι μετακινήσεις.
Ερ.: Ας πάρουμε τα πράγματα από την αρχή. Θες να μιλήσουμε για το ατύχημα;
Φάνης: Φυσικά. Δεν έχω κανένα πρόβλημα να μιλήσω γι’ αυτό.
Ερ.: Πως ξεκίνησαν όλα; Πότε και πως έγινε το ατύχημα;
Φάνης: 24 Ιουλίου 2008, Πάρος. Τότε ήμουνα περίπου 19 χρονών. Βρισκόμουνα εκεί για διακοπές. Το ατύχημα συνέβη ενώ ήμουν συνεπιβάτης σε μηχανή μεγάλου κυβισμού και όταν αυτή ανατράπηκε. Αμέσως διαγνώστηκε κάκωση στον 4ο και 5ο αυχενικό σπόνδυλο, που σημαίνει παράλυση των άνω και κάτω άκρων, δηλαδή τετραπληγία. Το μόνο που έμενε ήταν να διαγνωστεί το ύψος της βλάβης.
Ερ.: Υπήρξε κίνδυνος για τη ζωή σου;
Φάνης: Σε μεγάλο βαθμό. Βέβαια, με βοήθησε τόσο το ότι ήμουν σε νεαρή ηλικία όσο και το ότι ήμουν αθλητής άρα και αρκετά γυμνασμένος. Εκτός αυτού, σημαντική συμβολή είχε και το γεγονός ότι και δυο μου γονείς είναι γιατροί χειρουργοί οπότε όλες οι διαδικασίες διακομιδής και περίθαλψης τις πρώτες κρίσιμες ώρες ήταν έγκαιρες και επιστημονικά προβλεπόμενες. Μια σημαντική λεπτομέρεια, που είναι χρήσιμη πληροφορία σε αντίστοιχες περιπτώσεις, αποτελεί ότι οι επεμβάσεις πραγματοποιήθηκαν το πρώτο 24ωρο μετά το ατύχημα. Το παραπάνω γεγονός ίσως αποδειχτεί καίριας σημασίας τόσο στη δική μου περίπτωση όσο και σε άλλες, γι’ αυτό και κρίνω σκόπιμο να το αναφέρω ώστε να γνωρίζουν όλοι πόσο σημαντική είναι η αντιμετώπιση του περιστατικού τις πρώτες ώρες.
Ερ.: Τι θυμάσαι από αυτές τις πρώτες ώρες;
Φάνης: Από το ατύχημα δεν έχει μείνει τίποτα στη μνήμη μου. Από τις επόμενες ώρες, αν και είχα συνομιλία με τους γιατρούς, θυμάμαι ελάχιστα πράγματα, που τα επόμενα χρόνια περνάνε αστραπιαία από τη μνήμη μου. Στη συνέχεια, ήμουν σε καταστολή προκειμένου να γίνει η επέμβαση και ξύπνησα μετά από 2 – 3 μέρες.
Ερ.: Πότε και πως έμαθες το μέγεθος του προβλήματος;
Φάνης: Σημαντικό ρόλο και πάλι έπαιξαν οι γονείς μου που, λόγω του επαγγέλματος τους, γνώριζαν πώς να χειριστούν μια τέτοια κατάσταση. Μου το έφεραν σιγά σιγά αλλά δεν μου απέκρυψαν την αλήθεια. Άλλωστε, τους πρώτους 2- 3 μήνες, που οι πιθανότητες είναι εναντίον σου, κανείς δεν έχει δικαίωμα να σου στερήσει την ελπίδα. Εξάλλου, η καλή ψυχολογία αποτελεί έναν πολύτιμο σύμμαχο στην μάχη με οποιαδήποτε πάθηση. Έτσι, ξεκίνησα τις πρώτες φυσιοθεραπείες και άρχισα να μπαίνω στη διαδικασία της αποκατάστασης χωρίς να γνωρίζω το αποτέλεσμα.
Ερ.: Πόσο σημαντικό είναι κάποιος να γνωρίζει την κατάσταση στην οποία βρίσκεται και γιατί;
Φάνης: Μου δίνεις την ευκαιρία να πω κάτι, κατά τη γνώμη μου, ιδιαίτερα σημαντικό. Το να αποδεχτείς τις πραγματικές διαστάσεις του προβλήματος αποτελεί το έναυσμα για να συνεχίσεις να ζεις. Και θα εξηγήσω αμέσως γιατί. Βέβαια, αποδοχή δεν σημαίνει σε καμία περίπτωση παραίτηση. Πολλά άτομα που αντιμετωπίζουν κάποιου είδους αναπηρία, μη αποδεχόμενα την κατάσταση τους, “παγώνουν” το χρόνο. Ουσιαστικά, αρνούνται να ζήσουν μέχρι να γίνουν καλά. Δεν βγαίνουν έξω, δεν ερωτεύονται, δεν εργάζονται, δεν κάνουν τίποτα. Απλά, περιμένουν να γίνουν καλά για να “ξεπαγώσουν “το χρόνο. Έτσι, όμως χάνουν τη ζωή τους καρτερώντας μια στιγμή που ίσως να μην έρθει ποτέ. Η ελπίδα για κάτι καλύτερο είναι βέβαια απαραίτητη αρκεί να μη γίνει τροχοπέδη για να ζεις το παρόν. Επίσης, μη αποδεχόμενος κάποιος την κατάσταση δυσκολεύει και πρακτικά τη ζωή σου. Για παράδειγμα, αρκετοί, πιστεύοντας ότι θα αποκατασταθούν άμεσα, αμελούν τη βελτίωση των συνθηκών διαβίωσης τους επιδεινώνοντας έτσι την καθημερινότητα τους σε θέματα όπως οι μετακινήσεις.
Ερ.: Εσύ, για τον εαυτό σου τι πιστεύεις ; Πως βλέπεις την πορεία της αποκατάστασής σου;
Φάνης: Έχω διαγράψει εντελώς από το μυαλό μου ότι μπορεί κάποια μέρα να γίνω καλά. Προτιμώ να ζω το σήμερα και να περνάω καλά με τις ήδη υπάρχουσες συνθήκες. Δεν έχω χάσει την ελπίδα αλλά μετά από έξι χρόνια θα ήμουν ανόητος αν περίμενα μοιρολατρικά το θαύμα. Από την άλλη, το ίδιο επιζήμια με την ψεύτικη ελπίδα είναι και η παραίτηση. Και όπου παραίτηση βρίσκεις μιζέρια και αυτολύπηση. Άλλωστε η επιστήμη προχωρά και εξελίσσεται. Κάτι που σήμερα είναι ιατρικά αδύνατο, σε λίγα ή σε πολλά χρόνια μπορεί να είναι δυνατό αλλά το βασικό είναι να είμαστε ρεαλιστές. Θα έλεγα ότι ο καλύτερος συνδυασμός είναι η συνεχής προσπάθεια για την έστω και παραμικρή βελτίωση της κατάστασης και η πλήρης συνειδητοποίηση της.
Ερ.: Το περιβάλλον πως αντιμετωπίζει μια τέτοια κατάσταση;
Φάνης: Το περιβάλλον και το άτομο με αναπηρία αποτελούν, κατά κάποιον τρόπο, συγκοινωνούντα δοχεία. Ο μεγάλος κίνδυνος και για τις δύο πλευρές είναι η παραίτηση αλλά και η κόπωση. Ακόμη, πολλές φορές το οικογενειακό περιβάλλον αποδέχεται τη νέα κατάσταση πολύ πιο δύσκολα από το ίδιο το άτομο που αντιμετωπίζει την αναπηρία. Αυτό αποτελεί από μόνο του εμπόδιο αφού το αρνητικό κλίμα ανατροφοδοτεί και διογκώνει το πρόβλημα, μεταθέτοντας διπλό ψυχολογικό βάρος στις πλάτες ενός ανθρώπου με τέτοιου είδους προβλήματα.
Ερ.: Μέσα από τη δική σου εμπειρία, πως θα έλεγες ότι θα πρέπει να αντιμετωπίζει το οικογενειακό περιβάλλον τέτοιου είδους καταστάσεις;
Φάνης: Το σημαντικό είναι να δίνουν χρόνο τόσο στο άτομο με αναπηρία όσο και στους ίδιους τους εαυτούς, προκειμένου να προσαρμοστούν όλοι σε μια νέα και δύσκολη κατάσταση. Εξίσου ουσιώδες είναι να μην βιάζονται για άμεσα αποτελέσματα και να μεταδίδουν αυτή τη βιασύνη τους. Με λίγα λόγια, ο χρόνος πρέπει να είναι σύμμαχος και όχι εχθρός. Όσο πιο βιαστικοί είναι όλοι τόσο πιο πιθανό είναι να επέλθει γρήγορα η απογοήτευση. Επίσης, η καθημερινότητα, πέρα από καθαρά πρακτικά ζητήματα, δεν είναι καλό να διαταραχθεί αλλά να έχει τη φυσιολογική της συνέχεια με όλες τις εντάσεις και τις εκρήξεις που μπορεί να έχει. Δε χρειάζεται υπερπροστασία. Ας αφήσουν το άτομο με αναπηρία να αναπτύξει δικούς του τρόπους διαβίωσης. Τέλος, μεγάλη αρετή αποτελεί η υπομονή στο χτίσιμο αργά αλλά σταθερά, μιας καινούριας πραγματικότητας με όλες τις δυσκολίες που προκύπτουν αλλά και ο σωστός προγραμματισμός της καθημερινότητας του ατόμου με αναπηρία, προκειμένου να αποφεύγονται εντάσεις και απρόοπτα.
Ερ.: Το φιλικό σου περιβάλλον πως το αντιμετώπισε;
Φάνης: Το φιλικό μου περιβάλλον, μέχρι εκείνη τη στιγμή, άρχισε να απομακρύνεται. Ο λόγος ήταν ότι βρισκόμασταν σε ηλικία που ήταν πιθανό το ενδεχόμενο να είχαμε μία διαφορετική καθημερινότητα και άλλες προτεραιότητες.
Ερ.: Στη συνέχεια έγινες κάπως καχύποπτος με ανθρώπους σε πλησιάζανε; Ότι μπορεί να σε πλησιάζουνε από υποχρέωση, από οίκτο ή κάτι τέτοιο;
Φάνης: Σίγουρα, πέρασα και από αυτό το στάδιο. Αλλά μετά από κάποιο σημείο ήταν πολύ εύκολο να ξεχωρίσω με τι διάθεση έρχεται ο καθένας , ποιους πρέπει να κρατήσω και ποιους να αφήσω.
Ερ.: Ας περάσουμε στο κομμάτι της αποδοχής της κατάστασης. Πώς μπορεί να ενσωματώσει κανείς στο μυαλό και στην καθημερινότητά του ότι η ζωή του πλέον άλλαξε με αυτόν τον τρόπο;
Φάνης: Έχω περάσει όλα τα στάδια που μπορεί να περάσει ένας άνθρωπος σε μια τέτοια κατάσταση. Έχω περάσει το στάδιο “δεν έγινε και τίποτα”, το στάδιο του “θέλω να περπατήσω”, του « δε θέλω να μιλάω σε κανέναν». Φυσικά, και τη φάση του «γιατί». Επειδή πιστεύω στα Θεια και είμαι και λίγο ενοχικός, πολλές φορές έλεγα «αν με αυτό πατσίζουμε, οκ». Λάθος, βέβαια, γιατί ο Θεός δεν είναι τιμωρός! Κάποια στιγμή πήγα στον Αγ. Ραφαήλ στη Μυτιλήνη και καθώς κοίταζα την εικόνα μονολογούσα «τώρα τι να σου πω και τι να μου πεις». Κάθε μέρα και κάτι διαφορετικό. Στο κέντρο αποκατάστασης μερικές φορές ένιωθα σαν ισοβίτης, εγκλωβισμένος. Ένα παιδί 19 χρονών, γεμάτο ζωή κλεισμένο σε ένα μέρος γεμάτο ηλικιωμένους, μακριά από τους φίλους του, την κοπέλα του με την οποία είχε μόλις χωρίσει.
Ερ.: Ο χωρισμός ήρθε ως συνέπεια του ατυχήματος;
Φάνης: Ναι. Στην αρχή δεν μπορούσα να το αποδεχτώ αλλά στη συνέχεια την παρότρυνα να φύγει. Δεν είναι εύκολο να σε ακολουθήσει κάποιος σε μια τέτοια κατάσταση.
Ερ.: Η ερωτική σου ζωή πως εξελίσσεται μετά το ατύχημα και δεδομένων των αντικειμενικών δυσκολιών που πλέον υπάρχουν;
Φάνης: Μετά το ατύχημα είχα κάποιες σχέσεις. Όσον αφορά την ερωτική πράξη, αυτή συντελείται με φαρμακευτικά βοηθήματα και γι’ αυτόν ακριβώς το λόγο προσφέρει μεγαλύτερη απόλαυση στην ερωτική σύντροφο…!! (γέλια)
Ερ.: Πέρα από την ερωτική πράξη, στη διαδικασία του φλερτ και της προσέγγισης τι έχει αλλάξει;
Φάνης:Θεωρητικά τίποτα. Αν κάποιος ήταν και πριν κομπλεξικός, τώρα είναι ένας κομπλεξικός ανάπηρος. Θέλω να πω ότι ο τρόπος προσέγγισης από τη μεριά μου δεν άλλαξε, ούτε και ο βαθμός αυτοπεποίθησης μου. Αν κάποια μου αρέσει θα την προσεγγίσω. Άλλωστε, πιστεύω ότι αρκετές γυναίκες θαυμάζουν τον δυναμισμό και την προσωπικότητα σε έναν άντρα και ένας άνθρωπος με προβλήματα αναπηρίας, που καταφέρνει και ξεπερνά τόσες καθημερινές δυσκολίες, είμαι σίγουρος ότι μπορεί να τους εμπνεύσει το θαυμασμό.
Ερ.: Υπάρχει περίπτωση να χρεώσεις μια ενδεχόμενη απόρριψη στην αναπηρία σου;
Φάνης: Δεν υπάρχει κάποιος κανόνας σε αυτό που με ρωτάς. Κάθε περίπτωση την αξιολογώ διαφορετικά. Εξάλλου, ακόμα κι αυτό να συμβεί, το κατανοώ απόλυτα. Κι εγώ στη θέση τους πιθανόν να απέρριπτα ένα άτομο με αναπηρία.
Ερ.: Η απόφαση να ανεξαρτητοποιηθείς, να φύγεις από το σπίτι σου και να πάς να ζήσεις σε μια άλλη πόλη πως προέκυψε;
Φάνης: Αφορμή στάθηκαν οι άσχημες συνθήκες διαβίωσης στο πατρικό μου σπίτι που εξαιτίας της φυσιολογικής κόπωσης των γονιών μου και των εντάσεων που προέκυπταν από αυτή. Ήδη όμως είχα περάσει ένα εξάμηνο στη Γερμανία και αργότερα στη Λάρισα, σε κέντρα αποκατάστασης.
Ερ.: Σε διακόπτω αλλά όλες αυτές οι θεραπείες αποκατάστασης στο εξωτερικό και στην Ελλάδα δεν είναι πολυδάπανες για την μέση ελληνική οικογένεια;
Φάνης: Φυσικά, αλλά είχα την τύχη οι γονείς μου, λόγω της εργασιακής τους εμπειρίας, να προνοήσουν και να μου κάνουν αρκετά καλή ιδιωτική ασφάλεια και έτσι το οικονομικό κομμάτι να μην αποτελεί πρόβλημα. Σε κάθε άλλη περίπτωση, το οικονομικό θα αποτελούσε τεράστιο εμπόδιο. Σκέψου ότι ένα άτομο με κάκωση νωτιαίου μυελού χρειάζεται 4 – 6 καθετήρες την ημέρα για να κατουρήσει με κόστος 700 ευρώ το μήνα.
Ερ.: Ξαναγυρίζουμε στην στιγμή που περιέγραφες την πορεία σου προς την ανεξαρτητοποίηση σου.
Φάνης: Μετά τη Λάρισα, ξαναγυρίζω στην Αθήνα και προσπαθώ να δω τι θα κάνω με τη ζωή μου. Απέρριψα το ενδεχόμενο των σπουδών, που δεν υπήρχε έτσι κι αλλιώς στον προγραμματισμό μου και πριν το ατύχημα, και άρχισα να προσανατολίζομαι στην αναζήτηση νέας προοπτικής σχετικά με την ποιότητα διαβίωσης των ατόμων με αναπηρία. Κάπως έτσι γνώρισα τον Σύλλογο ατόμων με κινητική αναπηρία νομου Ροδόπης και φίλων ‘’ΠΕΡΠΑΤΩ’’.
Στην αρχή, δεν πήγα με σκοπό να εγκατασταθώ μόνιμα αλλά για να αλλάξω παραστάσεις. Ήταν η εποχή που στην Αθήνα τα πράγματα δεν πήγαιναν καλά. Η στασιμότητα σε όλους τους τομείς είχε ως συνέπεια κρίσεις πανικού και γενικά μια αφόρητη κατάσταση. Αφού διαπίστωσα ότι η πόλη είναι φιλική και προσβάσιμη σε άτομα με αναπηρίες είπα μέσα μου «τώρα είναι η ώρα να πάρω το παιχνίδι πάνω μου, ή όλα ή τίποτα».
Ερ.: Και κάπως έτσι αποφάσισες να εγκαταλείψεις το πατρικό σου σπίτι, με όλη την βοήθεια και την ασφάλεια που μπορείς να είχες, και να ξεκινήσεις την αυτόνομη και ανεξάρτητη πορεία σου;
Φάνης: Ναι, ακριβώς. Είναι κάποιες στιγμές στη ζωή κάθε ανθρώπου που παίρνει τη μεγάλη απόφαση. Ή μένει στάσιμος σε μια δυσάρεστη κατάσταση ή ρισκάρει, κάνει το μεγάλο βήμα και προχωράει μπροστά.
Ερ.: Οι γονείς σου πως αντέδρασαν;
Φάνης: Αποδέχτηκαν την επιλογή μου, έστω και με σχετική δυσκολία και τηρουμένων και των αντικειμενικών δυσκολιών της κατάστασης μου.
Ερ.: Εγκαθίστασαι λοιπόν στην Κομοτηνή. Πως ξεκινάει η ζωή σου εκεί;
Φάνης: Για αρχή, βρίσκω συγκάτοικο ώστε να μπορώ να έχω την απαραίτητη βοήθεια και αρχίζω να οργανώνω την καθημερινότητά μου. Μένω στην Κομοτηνή για περίπου 9 μήνες και αφού μεσολαβούν κάποια προβλήματα στη δουλειά, στη συνέχεια μετακομίζω στη Λάρισα.
Ερ.: Η Λάρισα πως προέκυψε ως επιλογή;
Φάνης: Προέκυψε στην αρχή ως αφορμή να συναντήσω φίλους και γνωστούς και στη συνέχεια αποφάσισα να εγκατασταθώ μόνιμα. Σε αυτή μου την απόφαση σημαντικό ρόλο έπαιξε ο φίλος μου Γεώργιος Μποζογλανίδης ο οποίος με φιλοξένησε τις πρώτες μου μέρες μέχρι να εντοπίσω το κατάλληλο διαμέρισμα ώπου και εγκαταστάθηκα. Αξίζει να σημειωθεί πως με το Γιώργο μας ενώνει μία φιλία σχεδόν 5 χρόνων , μετά τη γνωριμία μας σε γνωστό κέντρο αποκατάστασης της Λάρισας που εργαζόταν ως υδροθεραπευτής.
Ερ.: Η ιδέα να επιστρέψεις στην Αθήνα και να μείνεις μόνος σε δικό σου χώρο, σου πέρασε από το μυαλό;
Φάνης: Σε καμία περίπτωση. Ο δρόμος που είχα πάρει δεν είχε γυρισμό. Εξάλλου, εξαρχής έψαχνα μια μικρή επαρχιακή πόλη με μικρές αποστάσεις και σε κάθε περίπτωση αναζητούσα την πλήρη αυτονομία από το οικογενειακό μου περιβάλλον.
Ερ.: Και στη Λάρισα πως κυλά η ζωή σου;
Φάνης: Μένω μόνος μου από τον περασμένο Αύγουστο, έχω κάποια άτομα που με βοηθάνε και παράλληλα παρακολουθώ ένα voucher του Ο.Α.Ε.Δ. που ίσως με βοηθήσει στην αναζήτηση εργασίας.
Ερ.: Ποιος είναι ο βαθμός αυτονομία σου; Με λίγα λόγια, τι μπορείς να κάνεις μόνος σου;
Φάνης: Μπορώ να μεταφερθώ σε ένα βαθμό, να ουρήσω, να ντυθώ σε μικρό βαθμό, να πιώ τον καφέ μου, να χρησιμοποιώ το Pc μου, να φάω, να πιώ και γενικά να ικανοποιώ τις απολύτως βασικές μου ανάγκες.
Ερ.: Έχεις αναπτύξει κάποιους τρόπους ώστε να διευκολύνεις την καθημερινότητα σου;
Φάνης: Σε αυτό το κομμάτι με έχει βοηθήσει πολύ η εργοθεραπεία. Μέσω της εργοθεραπείας μαθαίνεις μεθόδους αυτόνομης διαβίωσης και γενικά τρόπους για να διευκολύνεις την καθημερινότητά σου. Στο να εξελίξω αυτά που κατέκτησα μέσα από την εργοθεραπεία με βοήθησαν αρκετά οι συμμετοχές μου σε 2 καμπ αυτόνομης διαβίωσης της ΑΛΛΗΣ ΟΨΗΣκαι ενα καμπ του συλλόγου ΠΕΡΠΑΤΩ.
Το «χειροποδήλατο» αποτελεί έναν σημαντικό σύμμαχο του Φάνη
Ερ.: Όσον αφορά το οικονομικό κομμάτι, πως ικανοποιείς τις ανάγκες διαβίωσης σου;
Φάνης: Μου δίνεις την ευκαιρία να μιλήσω για ένα ζήτημα πολύ σημαντικό στο να δείξουμε ότι η προσπάθεια αυτονόμησης δεν είναι απαγορευτική οικονομικά. Λαμβάνω ένα επίδομα της τάξης των 700 ευρώ, εκ των οποίων τα ¾ πηγαίνουν στο ενοίκιο και στους βοηθούς μου ενώ με τα 300 ευρώ που θα παίρνω από τον Ο.Α.Ε.Δ. αρκούν για να περάσω ένα μήνα χωρίς κάποια οικονομική βοήθεια από τους δικούς μου. Βέβαια, στόχος παραμένει να βρω εργασία και έτσι να εξασφαλίσω σε μεγαλύτερο βαθμό το επίπεδο αυτονομίας μου.
Ερ.: Σε τι εργασιακό αντικείμενο θα ήθελες να απασχοληθείς, τηρουμένων των συνθηκών;
Φάνης: Σίγουρα θα μπορούσα να προσφέρω σε οποιαδήποτε εργασία εκτελείται δια μέσου υπολογιστή αλλά ιδανικά θα ήθελα να εργαστώ στον τομέα της ενημέρωσης των ατόμων με αναπηρία ώστε να μεταδώσω τις γνώσεις που απέκτησα στον κομμάτι αυτό και να βοηθήσω ίσως άτομα που αντιμετωπίζουν ανάλογα προβλήματα.
Ερ.: Η Πολιτεία πως αντιμετωπίζει τα άτομα με αναπηρίες και σε ποια κατεύθυνση θα μπορούσε να βοηθήσει;
Φάνης: Έχω την εντύπωση ότι τα άτομα με αναπηρία για την Πολιτεία είναι ουσιαστικά«αόρατα». Πέρα από τα προνοιακά επιδόματα, ύψιστης σημασίας αποτελεί η προσβασιμότητα στο μεγαλύτερος μέρος του αστικού ιστού, που τη στιγμή που μιλάμε βρίσκεται σε τραγικά επίπεδα. Επίσης, σημαντική είναι η ενημέρωση που μπορεί να παρέχει η πολιτεία με τους μηχανισμούς της στο κοινωνικό σύνολο σχετικά με τα άτομα με αναπηρία. Δυστυχώς ο πολύς κόσμος δεν γνωρίζει πώς να αντιμετωπίσει ή και να βοηθήσει ανθρώπους που αντιμετωπίζουν τέτοια προβλήματα. Το πιο σημαντικό όμως είναι η ύπαρξη πολιτικών ένταξης στην παραγωγική διαδικασία με απώτερο στόχο την περαιτέρω αυτονόμηση και χειραφέτηση. Σε διαβεβαιώ ότι υπάρχουν αρκετές δραστηριότητες στις οποίες θα μπορούσαν να προσφέρουν τα άτομα με αναπηρία, ακόμα και στον πρωτογενή τομέα.
Ερ.: Κεφάλαιο «κοινωνικός ρατσισμός”. Πως βιώνεις εσύ το φαινόμενο;
Φάνης: Ο ρατσισμός απέναντι στα άτομα με αναπηρίες είναι διάχυτος. Δεν είναι τόσο οι λέξεις, γιατί λίγοι βρίσκουν το θράσος να ξεστομίσουν κάτι, όσο τα βλέμματα και η αύρα που εκπέμπεται. Καθένας που βρίσκεται σε παρόμοια κατάσταση θα έχει κάτι να διηγηθεί. Όλα οφείλονται στην έλλειψη παιδείας της ελληνικής κοινωνίας που οδηγεί στην εκδήλωση ρατσισμού απέναντι σε καθετί διαφορετικό, όχι μόνο απέναντι στην αναπηρία. Δεν έχω όμως την πολυτέλεια να αναλωθώ σε τέτοια φαινόμενα. Υπάρχουν πολύ σημαντικότερα πράγματα να αφιερώσω το χρόνο και την ενέργειά μου.
Ερ.: Πως σχεδιάζεις τη ζωή σου από εδώ και πέρα;
Φάνης: Θέλω πάρα πολύ να κάνω οικογένεια με πολλά παιδιά, που στην περίπτωση της δικής μου αναπηρίας ακολουθείται η μέθοδος της εξωσωματικής και να βρω εργασία ώστε να συντηρώ αξιοπρεπώς την οικογένεια μου.
Ερ.: Με βάση την δική σου στάση απέναντι στην αναπηρία, τι θα έλεγες σε ανθρώπους που αντιμετωπίζουν παρόμοια προβλήματα; Θα τους προέτρεπες να ακολουθήσουν το παράδειγμά σου;
Φάνης: Τσαμπουκά και αγώνα!! Βγείτε από το σπίτι σας, παλέψτε και μην παραιτήστε!
Ερ.: Πόσο εύκολο είναι να ακολουθήσουν το δικό σου δρόμο;
Φάνης: Είναι τόσο εύκολο όσο και δύσκολο. Το βασικό είναι η παραίτηση, που αποτελεί ένα στάδιο που όλοι περνάμε, να μην γίνει στάση ζωής. Άλλωστε, πρέπει να λάβουμε υπόψιν μας ότι το οικογενειακό περιβάλλον βιολογικά δεν θα υπάρχει για πάντα. Άρα, η αυτονομία είναι ίσως μονόδρομος για την φυσική επιβίωση ενός ατόμου με αναπηρία όταν τα χρόνια περάσουν. Σε κάθε περίπτωση, κάθε άνθρωπος που θέλει να κάνει δική του οικογένεια είναι ανάγκη να ανεξαρτητοποιηθεί και να τραβήξει τη δική του αυτόνομη πορεία.
Φάνης: Μου δίνεις την ευκαιρία να μιλήσω για ένα ζήτημα πολύ σημαντικό στο να δείξουμε ότι η προσπάθεια αυτονόμησης δεν είναι απαγορευτική οικονομικά. Λαμβάνω ένα επίδομα της τάξης των 700 ευρώ, εκ των οποίων τα ¾ πηγαίνουν στο ενοίκιο και στους βοηθούς μου ενώ με τα 300 ευρώ που θα παίρνω από τον Ο.Α.Ε.Δ. αρκούν για να περάσω ένα μήνα χωρίς κάποια οικονομική βοήθεια από τους δικούς μου. Βέβαια, στόχος παραμένει να βρω εργασία και έτσι να εξασφαλίσω σε μεγαλύτερο βαθμό το επίπεδο αυτονομίας μου.
Ερ.: Σε τι εργασιακό αντικείμενο θα ήθελες να απασχοληθείς, τηρουμένων των συνθηκών;
Φάνης: Σίγουρα θα μπορούσα να προσφέρω σε οποιαδήποτε εργασία εκτελείται δια μέσου υπολογιστή αλλά ιδανικά θα ήθελα να εργαστώ στον τομέα της ενημέρωσης των ατόμων με αναπηρία ώστε να μεταδώσω τις γνώσεις που απέκτησα στον κομμάτι αυτό και να βοηθήσω ίσως άτομα που αντιμετωπίζουν ανάλογα προβλήματα.
Ερ.: Η Πολιτεία πως αντιμετωπίζει τα άτομα με αναπηρίες και σε ποια κατεύθυνση θα μπορούσε να βοηθήσει;
Φάνης: Έχω την εντύπωση ότι τα άτομα με αναπηρία για την Πολιτεία είναι ουσιαστικά«αόρατα». Πέρα από τα προνοιακά επιδόματα, ύψιστης σημασίας αποτελεί η προσβασιμότητα στο μεγαλύτερος μέρος του αστικού ιστού, που τη στιγμή που μιλάμε βρίσκεται σε τραγικά επίπεδα. Επίσης, σημαντική είναι η ενημέρωση που μπορεί να παρέχει η πολιτεία με τους μηχανισμούς της στο κοινωνικό σύνολο σχετικά με τα άτομα με αναπηρία. Δυστυχώς ο πολύς κόσμος δεν γνωρίζει πώς να αντιμετωπίσει ή και να βοηθήσει ανθρώπους που αντιμετωπίζουν τέτοια προβλήματα. Το πιο σημαντικό όμως είναι η ύπαρξη πολιτικών ένταξης στην παραγωγική διαδικασία με απώτερο στόχο την περαιτέρω αυτονόμηση και χειραφέτηση. Σε διαβεβαιώ ότι υπάρχουν αρκετές δραστηριότητες στις οποίες θα μπορούσαν να προσφέρουν τα άτομα με αναπηρία, ακόμα και στον πρωτογενή τομέα.
Ερ.: Κεφάλαιο «κοινωνικός ρατσισμός”. Πως βιώνεις εσύ το φαινόμενο;
Φάνης: Ο ρατσισμός απέναντι στα άτομα με αναπηρίες είναι διάχυτος. Δεν είναι τόσο οι λέξεις, γιατί λίγοι βρίσκουν το θράσος να ξεστομίσουν κάτι, όσο τα βλέμματα και η αύρα που εκπέμπεται. Καθένας που βρίσκεται σε παρόμοια κατάσταση θα έχει κάτι να διηγηθεί. Όλα οφείλονται στην έλλειψη παιδείας της ελληνικής κοινωνίας που οδηγεί στην εκδήλωση ρατσισμού απέναντι σε καθετί διαφορετικό, όχι μόνο απέναντι στην αναπηρία. Δεν έχω όμως την πολυτέλεια να αναλωθώ σε τέτοια φαινόμενα. Υπάρχουν πολύ σημαντικότερα πράγματα να αφιερώσω το χρόνο και την ενέργειά μου.
Ερ.: Πως σχεδιάζεις τη ζωή σου από εδώ και πέρα;
Φάνης: Θέλω πάρα πολύ να κάνω οικογένεια με πολλά παιδιά, που στην περίπτωση της δικής μου αναπηρίας ακολουθείται η μέθοδος της εξωσωματικής και να βρω εργασία ώστε να συντηρώ αξιοπρεπώς την οικογένεια μου.
Ερ.: Με βάση την δική σου στάση απέναντι στην αναπηρία, τι θα έλεγες σε ανθρώπους που αντιμετωπίζουν παρόμοια προβλήματα; Θα τους προέτρεπες να ακολουθήσουν το παράδειγμά σου;
Φάνης: Τσαμπουκά και αγώνα!! Βγείτε από το σπίτι σας, παλέψτε και μην παραιτήστε!
Ερ.: Πόσο εύκολο είναι να ακολουθήσουν το δικό σου δρόμο;
Φάνης: Είναι τόσο εύκολο όσο και δύσκολο. Το βασικό είναι η παραίτηση, που αποτελεί ένα στάδιο που όλοι περνάμε, να μην γίνει στάση ζωής. Άλλωστε, πρέπει να λάβουμε υπόψιν μας ότι το οικογενειακό περιβάλλον βιολογικά δεν θα υπάρχει για πάντα. Άρα, η αυτονομία είναι ίσως μονόδρομος για την φυσική επιβίωση ενός ατόμου με αναπηρία όταν τα χρόνια περάσουν. Σε κάθε περίπτωση, κάθε άνθρωπος που θέλει να κάνει δική του οικογένεια είναι ανάγκη να ανεξαρτητοποιηθεί και να τραβήξει τη δική του αυτόνομη πορεία.
Υ.Γ Θελουμε να ευχαριστήσουμε θερμά για την σύλληψη και πραγματοποίση της ιδέας να πραγματοποιηθεί αυτή η συνέντευξη τον κ.Γεώργιο Μποζογλανίδη, πτυχιούχο καθηγητή φυσικής αγωγής και κάτοχο μεταπτυχιακού τίτλου ΕΙΔΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ που αποδεδειγμένα παρέχει τις υπηρεσίες του στο χώρο της αναπηρίας ποικιλοτρόπως από το 2001.
Γιώργος Μποζογλανίδης, Φάνης Παπαδημητρίου
Υ.Γ 1 Ο Φάνης θα ήθελε να εκφράσει τις θερμές του ευχαριστίες για την στήριξη που του παρείχαν στο δύσκολο στάδιο της προσαρμογής μου στη Λάρισα τους παρακάτω:
ΙΩΑΝΝΗΣ ΚΥΡΤΣΟΥΔΗΣ
ΕΙΡΗΝΗ ΚΟΥΚΟΥΡΑΒΑ
ΓΕΩΡΓΙΑ ΤΖΕΛΗ
ΝΙΚΟ ΘΕΟΔΩΡΟΥ
ΙΩΑΝΝΗΣ ΖΟΥΜΠΟΥΡΛΑΣ
ΙΩΑΝΝΗΣ ΚΥΡΤΣΟΥΔΗΣ
ΕΙΡΗΝΗ ΚΟΥΚΟΥΡΑΒΑ
ΓΕΩΡΓΙΑ ΤΖΕΛΗ
ΝΙΚΟ ΘΕΟΔΩΡΟΥ
ΙΩΑΝΝΗΣ ΖΟΥΜΠΟΥΡΛΑΣ
“Οι απόψεις του ιστολογίου μπορεί να μην συμπίπτουν με τα
περιεχόμενα του άρθρου”
ΚΛΙΚΑΡΕ ΣΤΗΝ ΕΙΚΟΝΑ ΚΑΙ ΚΑΝΕ FOLLOW ΣΤΟΝ ΠΑΡΛΑΠΙΠΑ
……
ΣΤΗΡΙΞΕ ΤΟΝ ΑΓΑΠΗΜΕΝΟ ΣΟΥ ΠΑΡΛΑΠΙΠΑ ΚΑΝΟΝΤΑΣ LIKE
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου